Làng mai Thủ Đức là một trong những “vùng đất mai” nổi tiếng bậc nhất của TP.HCM, nơi lưu giữ cả một mảng hồn xuân Việt giữa nhịp sống đô thị hối hả.  Nằm rải rác chủ yếu ở các phường Linh Đông, Hiệp Bình Chánh, Hiệp Bình Phước và Tam Bình (thuộc TP Thủ Đức cũ), làng mai không chỉ là vùng sản xuất hoa Tết mà còn là điểm đến quen thuộc của người dân Sài Gòn mỗi độ xuân về.

Từ ruộng lúa đến vườn mai

Xưa kia, nhiều khu đất trồng mai ngày nay từng là những cánh đồng lúa ven sông Sài Gòn, thường xuyên bị ngập nước do bờ bao yếu.  Sau nhiều vụ mất mùa, người dân chuyển sang trồng mai vì loại cây này chịu ngập tốt hơn, lại cho thu nhập cao hơn khi phục vụ thị trường Tết.  Dần dà, nghề trồng mai trở thành thế mạnh riêng của vùng Thủ Đức, hình thành nên những “làng mai” tập trung với hàng trăm hộ gia đình gắn bó với cây hoa vàng rực suốt cả năm.

Mai giảo – thương hiệu của làng

Điểm làm nên tên tuổi của làng mai Thủ Đức chính là giống mai giảo – loại mai vàng có đến chín cánh, bông to, sắc vàng rực và thường nở đúng dịp Tết.  Giống mai này được nhiều nghệ nhân lai tạo, ghép cành và chăm sóc kỹ lưỡng trong nhiều năm, tạo nên những gốc mai dáng đẹp, tuổi đời hàng chục thậm chí cả trăm năm.  Nhờ vậy, giới chơi mai từ Bắc vào Nam thường đổ về Thủ Đức để săn lùng những cây “lão mai” có dáng thế độc đáo, được xem là biểu tượng của sự may mắn và sung túc trong năm mới.

Nghệ nhân và những “vườn sinh thái”

Trong làng mai Thủ Đức, không hiếm những gia đình gắn bó với nghề qua ba bốn thế hệ.  Một trong những cái tên nổi bật là vườn mai của nghệ nhân Nguyễn Văn Trận (Ba Trận) tại phường Tam Bình, nơi lưu giữ hàng ngàn gốc mai bonsai và được xem như “kho” giống mai truyền thống.  Sau khi tiếp quản vườn, con trai ông – ông Nguyễn Thanh Hà – tiếp tục phát triển thương hiệu “Mai Ba Trận”, đồng thời được ghi nhận là điểm “vườn sinh thái đẹp” với hàng nghìn gốc mai được cắt ghép, tạo dáng công phu.

Không chỉ có vườn mai Ba Trận, làng mai còn có nhiều vườn lớn khác như Phương Bình, nơi sở hữu hơn 2.000 gốc mai thương phẩm và 500 cây mai con trên diện tích hàng ngàn mét vuông.  Các nghệ nhân ở đây vừa trồng mai phục vụ Tết, vừa nhân giống, cung cấp hom cho các vùng khác, góp phần lan tỏa thương hiệu mai Thủ Đức ra khắp cả nước.

Không khí Tết giữa phố thị

Mỗi khi xuân về, làng mai Thủ Đức trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết.  Sáng sớm hay chiều tà, người mua, người bán, thương lái từ khắp nơi đổ về, đi từng gốc mai, soi nụ, đánh giá dáng cây, rồi đặt cọc hoặc mua hẳn những chậu mai ưng ý.  Những vườn mai bật đèn sáng từ đêm khuya để tiện cho khách xem cây, nhiều chủ vườn ăn ngủ ngay tại vườn, sẵn sàng thức trắng để chăm sóc và giao dịch.

Giữa tốc độ đô thị hóa nhanh chóng, những vườn mai ở Thủ Đức như một “ốc đảo xanh” giữ lại hồn Tết cổ truyền cho thành phố.  Màu vàng rực của mai, mùi thơm thoang thoảng của hoa, tiếng nói cười rộn ràng của người mua – người bán, tất cả hòa quyện tạo nên một bức tranh xuân sống động, gợi nhớ những giá trị văn hóa gắn liền với cây mai trong đời sống người Việt.

Giá trị văn hóa và tương lai làng mai

Làng mai Thủ Đức không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn là một phần ký ức Tết của nhiều thế hệ người Sài Gòn.  Mai vàng ở đây không đơn thuần là cây cảnh mà còn là biểu tượng của sự kiên cường, của niềm hy vọng và ước mong một năm mới an lành, sung túc.  Trong bối cảnh đất nông nghiệp ngày càng bị thu hẹp, các nghệ nhân và hộ trồng mai đang nỗ lực giữ gìn giống mai truyền thống, đồng thời áp dụng kỹ thuật mới để mai nở đúng dịp Tết và đáp ứng thị hiếu người chơi.

Có thể nói, làng mai Thủ Đức là nơi hội tụ của nghề trồng mai tinh tế, của tình yêu cây cỏ và của truyền thống Tết Việt.  Dù thành phố không ngừng thay da đổi thịt, những vườn mai vàng rực nơi đây vẫn âm thầm giữ lại một góc trời xuân yên bình, nhắc nhở người ta rằng Tết không chỉ là những con phố rực đèn mà còn là mùi mai thơm, là dáng cây cong mình đón nắng đầu năm.

OVERVIEW OF THU DUC'S YELLOW APRICOT BLOSSOM VILLAGE

Thu Duc's yellow apricot blossom village is one of the most famous "Land of Yellow Apricot Blossoms" in Ho Chi Minh City, preserving a piece of the Vietnamese spring spirit amidst the hustle and bustle of urban life. Scattered mainly in Linh Dong, Hiep Binh Chanh, Hiep Binh Phuoc, and Tam Binh wards (formerly part of Thu Duc City), the yellow apricot blossom village is not only a production area for Tet flowers but also a familiar destination for Saigon residents every spring. 

From rice fields to yellow apricot blossom gardens

In the past, many of the land now used for growing yellow apricot blossoms were once rice fields along the Saigon River, frequently flooded due to weak embankments. After many crop failures, people switched to growing yellow apricot blossoms because this type of tree is more flood-tolerant and provides higher income when serving the Tet market. Gradually, yellow apricot blossom cultivation became a unique strength of the Thu Duc area, forming concentrated "yellow apricot blossom villages" with hundreds of families dedicated to cultivating the vibrant yellow flowers all year round.  

Mai Giao – The Village's Brand

The hallmark of Thu Duc's yellow apricot blossom village is the Mai Giao variety – a type of yellow apricot blossom with nine petals, large flowers, a vibrant yellow color, and usually blooming right around Tet (Lunar New Year). Many artisans have carefully cultivated, grafted, and nurtured this variety for many years, creating beautiful apricot trees with ages ranging from decades to even centuries. Thanks to this, yellow apricot blossom enthusiasts from North to South often flock to Thu Duc to hunt for these unique "ancient apricot trees," considered symbols of good fortune and prosperity in the new year.

Artisans and "Ecological Gardens"

In Thu Duc's yellow apricot blossom village, there are many families who have been involved in the craft for three or four generations. One of the prominent names is the apricot garden of artisan Nguyen Van Tran (Ba Tran) in Tam Binh ward, which preserves thousands of bonsai apricot trees and is considered a "treasure trove" of traditional apricot varieties. After taking over the garden, his son – Mr. Nguyen Thanh Ha – continued to develop the "Mai Ba Tran" brand, and it was recognized as a "beautiful ecological garden" with thousands of meticulously pruned and shaped apricot trees.

Besides the Ba Tran apricot garden, the apricot village also has many other large gardens such as Phuong Binh, which owns more than 2,000 commercial apricot trees and 500 young apricot trees on an area of ​​thousands of square meters. The artisans here both grow apricot trees for Tet (Lunar New Year) and propagate them, supplying cuttings to other regions, contributing to spreading the Thu Duc apricot brand throughout the country.

The Tet atmosphere in the city

Every spring, the Thu Duc yellow apricot village becomes more bustling than ever. Early in the morning or late in the afternoon, buyers, sellers, and traders from all over flock to the village, inspecting each apricot tree, assessing the buds, evaluating the shape of the tree, and then placing deposits or buying the apricot trees they like. The apricot blossom gardens are brightly lit from late at night to make it convenient for customers to view the trees; many garden owners eat and sleep right in their gardens, ready to stay up all night to care for the trees and conduct transactions.

Amidst rapid urbanization, the apricot blossom gardens in Thu Duc are like a "green oasis," preserving the spirit of traditional Tet (Lunar New Year) for the city. The vibrant yellow of the apricot blossoms, the subtle fragrance of the flowers, the lively laughter of buyers and sellers—all blend together to create a vivid spring scene, evoking the cultural values ​​associated with apricot blossoms in Vietnamese life.

Cultural Value and the Future of the Apricot Blossom Village

The apricot blossom village in Thu Duc not only has economic significance but is also a part of the Tet memories of many generations of Saigonese. The yellow apricot blossoms here are not simply ornamental plants but also symbols of resilience, hope, and the wish for a peaceful and prosperous new year. Amidst shrinking agricultural land, artisans and apricot blossom growers are striving to preserve traditional apricot blossom varieties while simultaneously applying new techniques to ensure the blossoms bloom precisely during Tet (Vietnamese New Year) and meet consumer demand.

It can be said that Thu Duc apricot blossom village is a convergence of refined apricot blossom cultivation, a love for plants, and the traditions of Vietnamese Tet. Despite the city's constant transformation, the vibrant yellow apricot blossom gardens here quietly retain a peaceful corner of spring, reminding people that Tet is not just about brightly lit streets, but also about the fragrant scent of apricot blossoms and the graceful curves of trees welcoming the first rays of the new year.